اعتماد آنلاین تحت تأثیر هوش مصنوعی... راه‌حل‌های مبتنی بر تأیید ZK در حال ظهور هستند

با گسترش محتوای ترکیبی و هوش مصنوعی خودمختار، اعتماد آنلاین در حال فروپاشی است و سیستم‌های تأیید مبتنی بر "اثبات صفر دانش (ZK)" به عنوان راه‌حل کلیدی برای این مشکل در حال ظهور هستند.

اخیراً به دنبال درگیری در ایران، ویدیوهای جعلی تولید شده توسط هوش مصنوعی به میلیون‌ها نفر منتشر شده و اعتماد به تصاویر و ویدیوها به طور بنیادی متزلزل شده است. در گذشته، "آنچه را می‌بینید، باور کنید"، اما اکنون محیط به گونه‌ای تغییر کرده است که بر اساس شک و تردید مصرف می‌شود. مشکل این است که فراتر از دیپ‌فیک‌های ساده، هوش مصنوعی شروع به "عمل کردن" در سیستم‌های اقتصادی و اجتماعی واقعی کرده است.

محدودیت‌های فناوری تشخیص، دیگر دیر شده است

روش‌های موجود برای مقابله با این مشکل، ایجاد هوش مصنوعی دیگری برای تشخیص هوش مصنوعی بود. اما این رویکرد به طور ساختاری محدودیت‌هایی دارد. گزارش‌هایی وجود دارد که نشان می‌دهد حتی با تغییرات ساده در تصاویر، دقت تشخیص به ۴٪ کاهش می‌یابد و این نشان می‌دهد که رقابت در تشخیص، راه‌حل اساسی نیست.

مشکل بزرگ‌تر این است که هوش مصنوعی دیگر به تولید محتوا محدود نمی‌شود و به شکل عامل خودمختار فعالیت می‌کند. این عوامل وب‌گردی، خرید، مذاکره و انتشار محتوا را انجام می‌دهند و به طور مستقیم با انسان‌ها تعامل دارند. برخی از آن‌ها حتی با کودکان گفتگو می‌کنند، اما کاربران ممکن است حتی متوجه نشوند که طرف مقابل یک ماشین است.

در این فرآیند، خطاهای کوچک می‌توانند به خسارات بزرگ تبدیل شوند. به عنوان مثال، اگر هوش مصنوعی که داده‌های آموزشی آن به طور جزئی آلوده شده است، در صورتحساب‌های پزشکی خطاهای مکرر ایجاد کند، ممکن است خساراتی به ارزش میلیون‌ها دلار در شبکه بیمارستانی به وجود آید. همچنین، هوش مصنوعی تجاری نیز ممکن است با جستجوی بهینه‌سازی سود، از نقاط ضعف سیستم قیمت‌گذاری سوءاستفاده کند و خسارات ناخواسته‌ای به ارزش ده‌ها میلیارد دلار ایجاد کند.

مشکل این است که تأیید پس از وقوع تقریباً غیرممکن است. تصمیم‌گیری‌های هوش مصنوعی بر اساس میلیاردها پارامتر به صورت احتمالی محاسبه می‌شود و حتی به همان سؤال پاسخ‌های متفاوتی می‌دهد. پیگیری اینکه با چه داده‌هایی آموزش دیده و چه فرآیندی را طی کرده تا به نتیجه برسد، دشوار است.

بدون "اثبات"، اعتماد وجود ندارد

به عنوان یک جایگزین برای حل این محدودیت‌ها، "اثبات صفر دانش (ZK)" مورد توجه قرار گرفته است. اثبات صفر دانش یک فناوری رمزنگاری است که می‌تواند بدون افشای اطلاعات حساس، صحت یک واقعیت خاص را به صورت ریاضی اثبات کند.

این فناوری به طور قابل توجهی فراتر از برچسب‌گذاری یا واترمارک‌های ساده است. می‌توان به صورت غیرقابل جعل اثبات کرد که هوش مصنوعی بر اساس داده‌های خاص، نتایج خاصی را تولید کرده است. به عبارت دیگر، این رویکرد "به ما اعتماد کنید" نیست، بلکه "ما اثبات خواهیم کرد" است.

در حوزه رسانه، می‌توان اثبات کرد که آیا عکس با تجهیزات واقعی گرفته شده، در زمان خاصی تولید شده و ویرایش نشده است یا خیر. در حوزه هوش مصنوعی، این قوی‌تر است. می‌توان تأیید کرد که آیا نتیجه‌ای که تولید شده، با مدل و پارامترهای خاصی ایجاد شده و آیا داده‌های آموزشی آلوده نشده‌اند و آیا الزامات قانونی رعایت شده است یا خیر.

علاوه بر این، در شناسایی هویت که انسان و هوش مصنوعی را از هم متمایز می‌کند، نیز مورد استفاده قرار می‌گیرد. کاربران می‌توانند بدون افشای اطلاعات شخصی خود، اثبات کنند که انسان هستند و هوش مصنوعی می‌تواند به طور شفاف اعلام کند که یک عامل است.

تکامل وب، از "خواندن" به "اثبات"

اینترنت نیز در گذشته با مشکلات اعتماد مواجه بود. HTTPS این مشکل را حل کرد. وب‌سایت‌ها باید هویت خود را از طریق گواهینامه‌های رمزنگاری اثبات می‌کردند و این ساختار پایه‌ای برای تجارت الکترونیک شد.

پس از آن، وب ۲ بر اساس محتوای تولید شده توسط کاربر رشد کرد، اما این ساختار انسانی محور بود. اکنون با ظهور عوامل هوش مصنوعی به عنوان بازیگران اصلی اقتصادی، سؤال جدیدی به وجود آمده است: "چه کسی مسئول است؟".

وب ۳ بر اساس مالکیت و غیرمتمرکزسازی مطرح شده است، اما به اندازه‌ای که انتظار می‌رفت گسترش نیافته است. در بازار، تصویر سفته‌بازی توکن‌ها تقویت شده و چشم‌انداز اصلی مبهم شده است. کارشناسان اکنون بر این باورند که "تأیید" به جای "مالکیت" کلید اصلی است.

در نهایت، کلید اینترنت آینده "اعتماد قابل اثبات" است. باید بتوان تأیید کرد که چه کسی سیستم را ساخته، با چه داده‌هایی آموزش دیده و چه اختیاراتی برای عمل دارد.

در عصر هوش مصنوعی، مقررات نیز باید "متمرکز بر اثبات" باشد

بحث‌های سیاست‌گذاری نیز به این سمت در حال حرکت است. موسسه ملی استانداردها و فناوری ایالات متحده (NIST) در حال حاضر در حال بررسی استانداردسازی اثبات صفر دانش به عنوان بخشی از "فناوری‌های رمزنگاری تقویت‌کننده حریم خصوصی" است.

کارشناسان به ویژه در زمینه‌های پرخطر مانند معاملات مالی یا تعامل با کودکان تأکید می‌کنند که عوامل هوش مصنوعی باید حتماً دارای اثبات‌های رمزنگاری باشند. تمام اقدامات مهم---پرداخت، قرارداد، تبادل داده---باید تأیید کنند که چه کسی آن را تأیید کرده و تحت چه شرایطی انجام شده است.

این موضوع نه تنها یک مشکل فنی، بلکه به یک مسئله امنیت ملی نیز گسترش می‌یابد. اگر دیپ‌فیک "جنگ مقدماتی" باشد، هوش مصنوعی خودمختار می‌تواند "بازی اصلی" باشد که می‌تواند اقتصاد و جامعه واقعی را مختل کند.

در نهایت، اینترنت در حال تکامل از مرحله "خواندن (Read)" و "نوشتن (Write)" به مرحله "اثبات (Prove)" است. اثبات صفر دانش می‌تواند به عنوان زیرساخت کلیدی برای بازگرداندن استانداردها در محیط دیجیتال که اعتماد در آن فروپاشیده است، قرار گیرد.

این محتوا صرفاً برای اطلاع‌رسانی عمومی ارائه شده است و به‌منزله مشاوره مالی، سرمایه‌گذاری، حقوقی یا مالیاتی تلقی نمی‌شود. هرگونه رویداد، جایزه، کمپین آنلاین یا اطلاعات مرتبط که در اینجا ذکر شده است، نباید به‌عنوان توصیه، ترغیب یا دعوت به خرید، فروش، معامله یا هرگونه دادوستد دیگر دارایی‌های رمزارزی تلقی شود. دارایی‌های رمزارزی از نوسان بالایی برخوردار هستند و ممکن است منجر به زیان شوند. دسترسی به خدمات، محصولات و رویدادهای مرتبط با WEEX ممکن است بسته به منطقه جغرافیایی متفاوت باشد. اطمینان از اینکه استفاده شما از این خدمات با قوانین و مقررات محلی مطابقت دارد، بر عهده خود شماست.