معاملات اهرمی در بازار رمزارز چیست؟ راهنمای مبتدیان همراه با مثال‌های ساده

معاملات اهرمی در بازار رمزارز یعنی استفاده از مقدار کمی از پول خود، که مارجین نام دارد، برای باز کردن موقعیتی با ارزشی چند برابر بیشتر. با 1,000 USDT مارجین و اهرم 5x، معامله‌گر موقعیتی به ارزش 5,000 USDT را کنترل می‌کند و هر سود یا زیان بر اساس این مبلغ بزرگ‌تر محاسبه می‌شود.

کسانی که می‌پرسند معاملات اهرمی رمزارز چیست، معمولاً می‌خواهند یک نکته روشن شود: اهرم سود اضافی ایجاد نمی‌کند، بلکه نتیجه حرکت قیمت را در هر دو جهت چند برابر می‌کند. حرکت کوچکی در جهت درست می‌تواند بازده بزرگی نسبت به مارجین ایجاد کند و حرکت کوچکی در جهت اشتباه ممکن است بخش عمده آن را از بین ببرد. بنابراین معاملات اهرمی در بازار رمزارز زمانی بهترین کارایی را دارد که معامله‌گران پیش از استفاده، آن را کاملاً درک کرده باشند؛ نه اینکه آن را راهی میان‌بُر برای بازده بیشتر بدانند.

اهرم در معاملات رمزارز به چه معناست؟

اهرم در معاملات رمزارز نسبتی است که نشان می‌دهد اندازه یک موقعیت در مقایسه با مارجین پشتوانه آن چقدر است؛ بنابراین اهرم 5x یعنی موقعیت پنج برابر مارجین است. معامله‌گری که در بازار اسپات، 1,000 USDT از یک کوین می‌خرد، مالک آن کوین می‌شود و افزایش قیمت ⁦%4⁩ سودی معادل 40 USDT به همراه دارد. معامله‌گری که همان 1,000 USDT را به‌عنوان مارجین با اهرم 5x می‌گذارد، موقعیتی به ارزش 5,000 USDT را کنترل می‌کند و همان افزایش ⁦%4⁩ سودی معادل 200 USDT به همراه دارد؛ یعنی ⁦%20⁩ مارجین، طبق محاسبه نویسنده و پیش از کسر کارمزدها.

تفاوت اینجاست که معامله‌گر اهرمی لزوماً مالک کوین نیست. بیشتر معاملات اهرمی رمزارز از طریق قراردادهای مشتقه، مانند قراردادهای فیوچرز دائمی، انجام می‌شوند؛ در این قراردادها معامله‌گر قراردادی را در اختیار دارد که از قیمت دارایی پیروی می‌کند. به این ترتیب، معامله‌گر بدون خرید یا نگهداری کوین‌ها در معرض تغییرات قیمت قرار می‌گیرد و همچنین می‌تواند از افت قیمت سود ببرد. اهرم معمولاً به‌صورت ضریبی مانند 3x، 5x یا 10x نمایش داده می‌شود و عدد بزرگ‌تر یعنی برای از بین رفتن مارجین، حرکت کوچک‌تری در قیمت کافی است.

معاملات اهرمی در بازار رمزارز چگونه و مرحله‌به‌مرحله انجام می‌شوند؟

معاملات اهرمی در بازار رمزارز با واریز مارجین، انتخاب سطح اهرم، باز کردن موقعیت در جهت موردنظر و بستن آن در زمانی دیگر با سود یا زیان انجام می‌شوند. قدم اول، واریز وجه به حساب فیوچرز یا مارجین است. سپس معامله‌گر یک قرارداد انتخاب می‌کند، اهرم را تعیین می‌کند، اندازه موقعیت را مشخص می‌کند و تصمیم می‌گیرد روی افزایش قیمت شرط ببندد که «لانگ گرفتن» نام دارد، یا روی کاهش قیمت که «شورت گرفتن» نامیده می‌شود. پلتفرم مارجین موردنیاز، قیمت ورود و قیمت لیکوییدشدن را نمایش می‌دهد؛ قیمت لیکوییدشدن سطحی است که در آن موقعیت به‌طور خودکار بسته می‌شود.

پس از باز شدن موقعیت، ارزش آن همراه با بازار تغییر می‌کند. سود و زیان تا زمانی که معامله‌گر موقعیت را نبندد به‌صورت تحقق‌نیافته ثبت می‌شوند و در این فاصله موجودی حساب افزایش یا کاهش می‌یابد. معامله‌گران معمولاً حد ضرر هم تعیین می‌کنند؛ سفارشی که موقعیت را در قیمت مشخصی می‌بندد تا زیان را محدود کند. گاهی نیز سفارش حد سود می‌گذارند تا موقعیت در قیمت هدف بسته شود. هزینه‌ها هم در طول معامله وجود دارند؛ از جمله کارمزد معاملات هنگام باز و بسته کردن موقعیت و در قراردادهای دائمی، پرداخت‌های فاندینگ که در بازه‌های زمانی منظم میان معامله‌گران لانگ و شورت ردوبدل می‌شوند. بنابراین موقعیتی که چند روز باز بماند ممکن است هزینه‌بر باشد، حتی اگر قیمت تقریباً تغییر نکند.

تفاوت لانگ و شورت گرفتن با اهرم چیست؟

لانگ گرفتن یعنی باز کردن موقعیتی که با افزایش قیمت سود می‌کند، درحالی‌که شورت گرفتن یعنی باز کردن موقعیتی که با کاهش قیمت سود می‌کند. در مثال قبلی، یک موقعیت لانگ به ارزش 5,000 USDT در صورت افزایش قیمت ⁦%4⁩ حدود 200 USDT سود می‌کند و در صورت کاهش ⁦%4⁩ حدود 200 USDT زیان می‌دهد. موقعیت شورت با همان اندازه، نتیجه‌ای معکوس دارد: اگر قیمت ⁦%4⁩ کاهش یابد حدود 200 USDT سود می‌کند و اگر ⁦%4⁩ افزایش یابد حدود 200 USDT زیان می‌دهد. هر دو موقعیت در برابر همان 1,000 USDT مارجین سنجیده می‌شوند؛ بنابراین نوسان‌ها در هر دو جهت هم‌اندازه‌اند.

امکان شورت گرفتن یکی از دلایلی است که معامله‌گران از محصولات اهرمی استفاده می‌کنند؛ زیرا می‌توانند با آن دارایی‌های فعلی خود را پوشش ریسک دهند یا دیدگاهشان را درباره کاهش قیمت بیان کنند. این امکان همچنین به این معناست که معامله‌گر در صورت رشد بازار ممکن است زیان کند؛ موضوعی که برخی مبتدیان را غافلگیر می‌کند. شورت گرفتن ریسک ویژه‌ای دارد، زیرا قیمت می‌تواند بسیار بیشتر از میزان افت احتمالی خود افزایش یابد و یک جهش شدید ممکن است موقعیت شورت را لیکویید کند. انتخاب جهت معامله فقط بخشی از تصمیم است و اندازه موقعیت و سطح لیکوییدشدن نیز به همان اندازه اهمیت دارند.

لیکوییدشدن چیست و چرا برای مبتدیان اهمیت دارد؟

لیکوییدشدن به معنای بسته شدن خودکار یک موقعیت اهرمی است؛ زمانی که مارجین دیگر نمی‌تواند زیان‌ها را پوشش دهد. اهمیت آن از این جهت است که معامله‌گر ممکن است کل مارجین خود را از دست بدهد. در مثال اهرم 5x، افتی حدود ⁦%20⁩ در برابر یک موقعیت لانگ، مارجین 1,000 USDT را از بین می‌برد و پلتفرم برای محافظت از خود، موقعیت را کمی پیش از رسیدن به آن نقطه می‌بندد؛ زیرا به حداقل مقدار کمی از مارجین نیاز دارد که مارجین نگهداری نامیده می‌شود. قیمت دقیق لیکوییدشدن به قوانین پلتفرم، کارمزدها و حالت مارجین مورد استفاده بستگی دارد؛ بنابراین پیش از تأیید معامله باید آن را در صفحه سفارش بررسی کرد.

اهرم بالاتر، قیمت لیکوییدشدن را به قیمت ورود نزدیک‌تر می‌کند. با اهرم 10x، افتی در حدود ⁦%10⁩ در برابر یک موقعیت لانگ برای نزدیک شدن به لیکوییدشدن کافی است و با اهرم 20x این مقدار حدود ⁦%5⁩ است؛ رقمی که برای بسیاری از دارایی‌های رمزارزی در محدوده نوسان عادی یک روز قرار دارد. به همین دلیل به بسیاری از مبتدیان توصیه می‌شود هنگام یادگیری از اهرم کم یا اصلاً بدون اهرم استفاده کنند. بازارهای رمزارز شبانه‌روزی فعال‌اند و ممکن است بدون هشدار قبلی به‌شدت حرکت کنند؛ بنابراین موقعیت ممکن است زمانی لیکویید شود که معامله‌گر خواب است یا پشت صفحه حضور ندارد.

ریسک‌های معاملات اهرمی در بازار رمزارز چیست و مبتدیان چگونه آن‌ها را مدیریت می‌کنند؟

مهم‌ترین ریسک‌های معاملات اهرمی در بازار رمزارز عبارت‌اند از زیان‌های سریع، لیکوییدشدن اجباری، انباشته شدن هزینه‌های معامله و وسوسه افزایش اندازه موقعیت پس از زیان. چون زیان‌ها چند برابر می‌شوند، ممکن است معامله‌ای که کوچک به نظر می‌رسد با از دست رفتن کل مارجین تمام شود و در شرایط بحرانی بازار، بعضی پلتفرم‌ها ممکن است موقعیت‌ها را با قیمت‌هایی بدتر از حد انتظار ببندند. کارمزدها، فاندینگ و اسلیپیج ــ یعنی فاصله میان قیمت مورد انتظار و قیمت واقعی اجرای سفارش ــ حتی زمانی که جهت معامله درست است، بازده را کاهش می‌دهند. تصمیم‌گیری احساسی هم مشکل رایجی است؛ برای مثال، افزودن مارجین به موقعیتی زیان‌ده به امید بازگشت آن.

مبتدیان معمولاً این ریسک‌ها را با انتخاب اندازه موقعیت کوچک، استفاده از اهرم پایین، تعیین حد ضرر پیش از باز کردن موقعیت و نگه داشتن وجوه اضافی خارج از معامله مدیریت می‌کنند. آن‌ها همچنین قوانین قرارداد پلتفرم را می‌خوانند، در صورت ارائه حساب آزمایشی با آن تمرین می‌کنند و از به خطر انداختن پولی که توان از دست دادنش را ندارند پرهیز می‌کنند. هیچ‌یک از این کارها ریسک را از بین نمی‌برد و حتی یک معامله با برنامه‌ریزی مناسب هم ممکن است زیان‌ده باشد. افرادی که مطمئن نیستند می‌توانند تا زمانی که با نحوه عملکرد محصولات اهرمی آشنا شوند، به معاملات اسپات بسنده کنند؛ این معاملات لیکوییدشدن ندارند.

جمع‌بندی

معاملات اهرمی در بازار رمزارز به معامله‌گر امکان می‌دهند موقعیتی بزرگ‌تر از مارجین واریزشده باز کند؛ این کار سود و زیان را چند برابر می‌کند و قیمت لیکوییدشدن را نیز به میان می‌آورد. در لانگ گرفتن، افزایش قیمت سودآور است و در شورت گرفتن، کاهش قیمت؛ همچنین هرچه اهرم بالاتر باشد، فاصله تا بسته شدن موقعیت کمتر می‌شود.

خوانندگانی که تازه با این موضوع آشنا شده‌اند می‌توانند مثال‌ها را با اعداد دلخواه خود بررسی کنند، با اهرم کم یا بدون اهرم شروع کنند و پیش از معامله، قوانین هر پلتفرم درباره مارجین، کارمزدها و لیکوییدشدن را بخوانند. معاملات اهرمی ریسک بالایی دارند و جزئیات گفته‌شده ممکن است در پلتفرم‌های مختلف تفاوت داشته باشد.

پرسش‌های پرتکرار

1. معاملات اهرمی در بازار رمزارز چیست؟
معاملات اهرمی در بازار رمزارز یعنی استفاده از مارجین برای باز کردن موقعیتی بزرگ‌تر از سرمایه خودتان. این کار هم سود و هم زیان را چند برابر می‌کند.

2. معاملات اهرمی در بازار رمزارز چگونه انجام می‌شوند؟
معامله‌گر مارجین می‌گذارد، سطح اهرم را انتخاب می‌کند و یک موقعیت لانگ یا شورت باز می‌کند. اگر مارجین دیگر نتواند زیان‌ها را پوشش دهد، موقعیت در معاملات اهرمی رمزارز به‌طور خودکار بسته می‌شود.

3. اهرم 5x در بازار رمزارز به چه معناست؟
اهرم 5x یعنی اندازه موقعیت پنج برابر مارجین است؛ بنابراین 1,000 USDT مارجین، موقعیتی به ارزش 5,000 USDT را کنترل می‌کند. تغییر قیمت ⁦%4⁩، ارزش موقعیت را حدود 200 USDT تغییر می‌دهد.

4. آیا در معاملات اهرمی رمزارز ممکن است بیش از مبلغ سرمایه‌گذاری‌شده ضرر کنید؟
در بیشتر موارد، زیان به مارجین محدود می‌شود؛ اما قوانین در پلتفرم‌ها و محصولات مختلف تفاوت دارند و کارمزدها هم می‌توانند هزینه را افزایش دهند. پیش از معامله، شرایط پلتفرم را بررسی کنید.

5. آیا معاملات اهرمی در بازار رمزارز برای مبتدیان مناسب است؟
معاملات اهرمی در بازار رمزارز خطر زیان‌های سریع و سنگین را به همراه دارند؛ بنابراین مبتدیان معمولاً هنگام یادگیری با اندازه موقعیت کوچک، اهرم پایین یا معاملات اسپات شروع می‌کنند.