Mempool là gì và hoạt động như thế nào? Hướng dẫn cho người mới bắt đầu

Advanced
By: WEEX|19/05/2026 09:00:00

Điểm chính

  • Mempool là một phòng chờ trên nút blockchain, nơi lưu trữ các giao dịch chưa được đào trước khi chúng được thêm vào blockchain

  • Mỗi nút trong mạng blockchain có mempool riêng; kết hợp lại, chúng tạo thành một mempool chung

  • Thợ đào và validator ưu tiên các giao dịch có phí cao hơn, tạo nên một thị trường cạnh tranh trong các mempool

  • Mempool bị tắc nghẽn khi nhu cầu giao dịch vượt quá khả năng chứa của không gian khối

  • Hiểu rõ cơ chế hoạt động của mempool giúp người dùng tối ưu phí và tránh chậm trễ

Giới thiệu

Nếu từng thực hiện một giao dịch tiền mã hóa, chẳng hạn như gửi tiền đến địa chỉ ví khác, có thể bạn đã nhận thấy giao dịch bị chậm trễ. Những giao dịch này thường được lưu trong một nơi gọi là mempool.

Hướng dẫn này giải thích mempool là gì, cách thức hoạt động và lý do đây là một phần thiết yếu của giao dịch tiền mã hóa.

Trước khi giao dịch bất kỳ tài sản crypto nào, bạn có thể đăng ký trên WEEX để sử dụng môi trường giao dịch được quản lý.

Mempool là gì?

Mempool là một dạng phòng chờ trên nút blockchain, nơi lưu trữ các giao dịch chưa được đào. Từ mempool là sự kết hợp của hai từ memory (bộ nhớ) và pool (bể), chỉ không gian nơi các giao dịch đang chờ xếp hàng trước khi được thêm vào blockchain.

Bitcoin là blockchain đầu tiên giới thiệu và sử dụng khái niệm bể nhớ giao dịch (mempool). Các blockchain khác như Ethereum cũng áp dụng thuật ngữ này sau đó. Tất cả blockchain đều có một dạng mempool, dù mỗi blockchain có thể gọi nó bằng tên khác. Ví dụ, blockchain Parity dùng thuật ngữ Transaction Queue (hàng đợi giao dịch) để chỉ mempool trên mạng của họ.

 
 
Thuật ngữBlockchain
MempoolBitcoin, Ethereum
Transaction QueueParity

Vai trò trong giao dịch blockchain

Mempool đóng vai trò quan trọng trong cách các nút blockchain hoạt động. Để một giao dịch được hoàn tất và ghi lại trên blockchain, trước tiên giao dịch đó phải được thêm vào một khối. Tuy nhiên, không phải tất cả các nút trong mạng blockchain đều có thể tạo khối mới.

 
 
Cơ chế đồng thuậnAi thêm giao dịch
Proof-of-Work (Bitcoin)Thợ đào
Proof-of-Stake (Ethereum)Validator hoặc người đề xuất

Sau khi bắt đầu giao dịch, người dùng phải chờ thợ đào hoặc validator phê duyệt giao dịch và thêm giao dịch đó vào blockchain. Quá trình này không diễn ra ngay lập tức. Có một khoảng trễ giữa lúc giao dịch được bắt đầu và lúc hoàn tất. Trong thời gian chờ, giao dịch được lưu trong mempool để đợi xác nhận.

Mempool hoạt động như thế nào?

Trước tiên, cần lưu ý rằng blockchain không chỉ có một mempool duy nhất. Ngược lại, mỗi nút trong một mạng blockchain cụ thể đều có bể nhớ giao dịch riêng. Chẳng hạn, mỗi nút trong blockchain Bitcoin có một bể giao dịch riêng đang chờ được thêm vào sổ cái công khai. Các mempool riêng lẻ trên từng nút kết hợp lại tạo thành một mempool chung.

Khi người dùng bắt đầu giao dịch, giao dịch sẽ được gửi đến một nút. Sau đó, nút thêm giao dịch vào mempool và đưa vào hàng đợi chờ xác thực. Khi được xác thực, giao dịch sẽ được đánh dấu là đang chờ xử lý. Thợ đào chỉ có thể thêm các giao dịch được đánh dấu đang chờ xử lý vào khối mới.

Diễn biến của mempool và vòng đời giao dịch

Để minh họa diễn biến của mempool và vòng đời giao dịch, hãy giả sử bạn muốn gửi 0.01 BTC cho một người bạn.

Quy trình từng bước:

 
 
BướcMô tả
1Nhập địa chỉ ví của bạn bè, chấp nhận phí giao dịch blockchain rồi nhấn Gửi
2Giao dịch được thêm vào mempool gần nhất dưới dạng giao dịch xếp hàng
3Giao dịch được phát đi tới các nút khác nhưng chưa được ghi lên blockchain
4Mỗi nút tiến hành kiểm tra để xác nhận giao dịch là hợp lệ
5Nếu được chấp thuận, trạng thái giao dịch chuyển từ đang xếp hàng sang đang chờ xử lý
6Thợ đào chọn giao dịch đang chờ xử lý và thêm giao dịch đó vào khối mới
7Thợ đào phát khối trở lại cho tất cả các nút
8Các nút vẫn lưu giao dịch sẽ xóa giao dịch đó khỏi mempool của mình
9Giao dịch hoàn tất; người nhận nhận được tiền

Tắc nghẽn mempool và giao dịch tồn đọng

Tình trạng tắc nghẽn trong mempool giao dịch xảy ra khi nhu cầu giao dịch vượt quá số lượng giao dịch có thể chứa trong một khối. Một số yếu tố có thể khiến giao dịch ùn ứ trong mempool.

Nguyên nhân gây tắc nghẽn mempool:

 
 
Yếu tốMô tả
Tắc nghẽn mạngLượng giao dịch lớn gây áp lực lên không gian khối hiện có
Sự kiện hoặc tin tứcToken ra mắt, airdrop hoặc sự ủng hộ của người nổi tiếng có thể khiến nhu cầu tăng đột biến
Fork hoặc nâng cấp mạngViệc các nút cập nhật những thay đổi có thể gây tắc nghẽn trong thời gian ngắn

Hiện nay, số giao dịch trung bình trong mỗi khối của blockchain Bitcoin vào khoảng 2800. Nếu số giao dịch đang chờ vượt xa con số này trong vài giờ, mạng sẽ bị tắc nghẽn và do đó các mempool cũng sẽ ùn ứ.

Việc hiểu rõ những yếu tố này và tác động của chúng đến tình trạng tắc nghẽn mempool rất quan trọng đối với người dùng và nhà phát triển. Nhờ đó, họ có thể dự đoán nguy cơ chậm trễ và điều chỉnh phù hợp để tiết kiệm phí gas cũng như tránh chậm trễ.

Quản lý mức độ ưu tiên và phí giao dịch

Khi có nhiều giao dịch diễn ra cùng lúc, một số yếu tố sẽ quyết định giao dịch nào được ưu tiên trong mempool.

Ước tính phí và đưa giao dịch vào khối:

Một trong những yếu tố chính quyết định thứ tự thực hiện giao dịch trong mempool là mức phí gắn với mỗi giao dịch. Thợ đào và validator hoạt động vì lợi nhuận, đồng thời có quyền chọn giao dịch nào sẽ được thêm vào khối mới. Không có gì ngạc nhiên khi họ ưu tiên các giao dịch có mức phí cao hơn vì điều đó mang lại phần thưởng lớn hơn.

Vì vậy, phí giao dịch ảnh hưởng đáng kể đến khả năng giao dịch được đưa vào một khối. Thợ đào thường sắp xếp các giao dịch trong mempool theo phí trên mỗi đơn vị dữ liệu giao dịch, thường được biểu thị bằng satoshi trên mỗi byte. Sau đó, họ ưu tiên các giao dịch có mức phí cao nhất cho đến khi khối đầy.

Cách tiếp cận dựa trên phí này tạo ra một thị trường cạnh tranh trong các mempool. Người dùng phải lựa chọn giữa trả phí cao hơn để giao dịch hoàn tất nhanh chóng hoặc trả phí thấp hơn nhưng chấp nhận thời gian chờ lâu hơn.

Tác động của tình trạng tắc nghẽn mạng:

 
 
Tác độngMô tả
Thời gian xác nhận tăngThợ đào ưu tiên các giao dịch có phí cao hơn; giao dịch có phí thấp nhất có thể mất hàng giờ hoặc hàng ngày
Cạnh tranh phíNgười dùng cạnh tranh bằng cách trả phí cao hơn để được xác nhận nhanh hơn

Đồng bộ hóa Mempool và dung lượng khối

Mempool không cần phải lưu giữ một danh sách khớp nhau gồm tất cả giao dịch đang chờ được đưa vào một khối. Tuy nhiên, chúng cần biết những giao dịch nào đã được thêm vào blockchain để có thể xóa các giao dịch đó khỏi mempool nếu chúng vẫn còn được lưu tại đó. Khi thợ đào phát một khối mới đến các nút mạng, các nút có thể kiểm tra thông tin này và nhờ đó đồng bộ hóa mempool. Điều này đảm bảo rằng chỉ các giao dịch chưa được đào mới được lưu trong mempool.

Dung lượng khối là khả năng chứa giao dịch trong một khối mới. Vì dung lượng này có giới hạn, thợ đào hoặc trình xác thực ưu tiên các giao dịch có phí gas cao hơn, trong khi những giao dịch còn lại được đưa vào mempool để chờ xác nhận.

Kích thước Mempool và việc loại bỏ giao dịch

Mỗi giao dịch được thêm vào mempool là một phần dữ liệu có kích thước không quá vài kilobyte (KB). Tổng số byte của tất cả giao dịch tạo nên kích thước của mempool. Mempool có kích thước lớn cho thấy có nhiều giao dịch đang chờ xác nhận. Điều này cũng có thể báo hiệu lưu lượng mạng tăng đột biến.

Mặc dù mempool không có kích thước tối đa được định trước, các nút mạng có thể đặt giới hạn kích thước cho mempool của mình. Với Bitcoin, giới hạn này thường được đặt ở mức 300MB. Khi mempool đạt đến ngưỡng này, các nút có thể áp dụng yêu cầu về mức phí giao dịch tối thiểu. Mọi giao dịch có mức phí thấp hơn giới hạn này sẽ bị loại khỏi mempool. Nhờ vậy, các nút có thể tránh bị sập do quá tải giao dịch đang chờ xử lý.

Việc hiểu kích thước mempool ảnh hưởng đến phí và thời gian giao dịch như thế nào rất quan trọng, vì điều đó giúp người dùng chọn thời điểm thích hợp nhất để thực hiện giao dịch. Một số trang web theo dõi kích thước mempool toàn cầu trên mạng Bitcoin, chẳng hạn như mempool.space và BitcoinTicker.co.

Mempool trên mạng Bitcoin và Ethereum

Mempool Bitcoin:

Tất cả giao dịch hợp lệ được gửi qua mạng Bitcoin không được thêm ngay vào blockchain. Chúng phải chờ trong mempool Bitcoin.

Ban đầu, phí giao dịch Bitcoin được tính theo số satoshi trên mỗi byte giao dịch. Tuy nhiên, điều này đã thay đổi sau bản nâng cấp SegWit. Hiện nay, các giao dịch trong mempool Bitcoin được tính theo đơn vị trọng lượng. Nhờ bản nâng cấp này, các khối Bitcoin hiện có thể chứa số lượng giao dịch nhiều gấp bốn lần.

Mempool Ethereum:

Tương tự Bitcoin, ban đầu blockchain Ethereum sử dụng mempool Ethereum làm nơi lưu trữ tạm thời các giao dịch đang chờ thợ đào đưa vào một khối. Tuy nhiên, sau khi Ethereum chuyển từ cơ chế đồng thuận proof-of-work sang proof-of-stake, mạng lưới đã đưa vào khái niệm nhà xây dựng khối.

Nhà xây dựng khối là các thực thể bên thứ ba chuyên biệt, tập hợp giao dịch để tạo ra một gói giao dịch được tối ưu hóa có thể tạo thành một khối. Họ thực hiện việc này bằng cách sắp xếp lại hoặc đưa một số giao dịch nhất định từ mempool vào gói. Cuối cùng, họ chào các gói này cho người đề xuất và trình xác thực để được đưa vào một khối với một khoản phí.

Giá trị của một khối phụ thuộc vào các giao dịch mà khối đó chứa. Điều này khuyến khích nhà xây dựng khối tạo ra những khối sinh lợi nhất vì các khối đó có khả năng được trình xác thực ưu tiên và xác nhận nhanh hơn.

 
 
Mạng lướiĐặc điểm Mempool
BitcoinĐược tính theo đơn vị trọng lượng sau SegWit; mỗi khối chứa số giao dịch nhiều gấp 4 lần
EthereumNhà xây dựng khối tạo các gói giao dịch được tối ưu hóa

Kết luận

Mempool là một thành phần thiết yếu trong các giao dịch blockchain. Nó hoạt động như phòng chờ, nơi các giao dịch chưa được xác nhận đợi được xác thực và cuối cùng được đưa vào một khối mới. Việc hiểu cơ chế hoạt động của mempool, chẳng hạn như xếp hàng giao dịch, xác thực và ưu tiên phí, là điều cần thiết đối với người dùng tiền mã hóa.

Đối với những người muốn giao dịch tiền mã hóa và hiểu rõ hơn về cơ chế giao dịch, một nền tảng được quản lý có thể mang lại trải nghiệm suôn sẻ hơn.

Nếu bạn muốn mua WXT ngay, bạn có thể đăng ký tài khoản WEEX.
Tiền thưởng chào mừng từ WEEX — Nhận tới 30,000 USDT! Tham gia ngay!

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Câu 1: Mempool trong tiền mã hóa là gì?

Mempool là phòng chờ trên một nút blockchain, nơi lưu trữ các giao dịch chưa được đào trước khi chúng được thêm vào blockchain. Thuật ngữ này là sự kết hợp giữa “memory” (bộ nhớ) và “pool” (bể).

Câu 2: Mempool hoạt động như thế nào?

Khi người dùng bắt đầu một giao dịch, giao dịch đó được gửi đến một nút mạng và được thêm vào mempool của nút dưới dạng giao dịch đang xếp hàng. Sau khi được xác thực, giao dịch sẽ ở trạng thái chờ xử lý. Sau đó, thợ đào hoặc trình xác thực chọn các giao dịch đang chờ có phí cao nhất để thêm vào một khối mới.

Câu 3: Nguyên nhân nào gây tắc nghẽn mempool?

Tắc nghẽn mempool xảy ra khi nhu cầu giao dịch vượt quá dung lượng khối. Nguyên nhân bao gồm tắc nghẽn mạng, các sự kiện đột ngột như ra mắt token hoặc airdrop, cũng như các đợt nâng cấp hoặc fork mạng lưới.

Câu 4: Giao dịch được ưu tiên trong mempool như thế nào?

Thợ đào và trình xác thực ưu tiên các giao dịch có phí cao hơn. Họ sắp xếp giao dịch theo phí trên mỗi đơn vị dữ liệu và chọn những giao dịch trả phí cao nhất cho đến khi khối đầy.

Câu 5: Điều gì xảy ra khi mempool đầy?

Các nút mạng có thể đặt giới hạn kích thước cho mempool (300MB đối với Bitcoin). Khi mempool đầy, các nút có thể áp dụng yêu cầu về mức phí giao dịch tối thiểu và loại bỏ các giao dịch có phí thấp hơn để tránh bị sập.

Câu 6: Mempool Bitcoin khác mempool Ethereum như thế nào?

Mempool Bitcoin tính giao dịch theo đơn vị trọng lượng sau SegWit. Ethereum sử dụng các nhà xây dựng khối để tập hợp những gói giao dịch được tối ưu hóa từ mempool cho trình xác thực.

Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm: Bài viết này chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin và không cấu thành lời khuyên về tài chính, đầu tư hoặc pháp lý. Giao dịch tiền mã hóa có liên quan đến phí mạng và khả năng bị chậm trễ. Luôn tự nghiên cứu trước khi đưa ra bất kỳ quyết định đầu tư nào.

Giá --

--
--
--

Nội dung này chỉ được đưa ra nhằm mục đích cung cấp thông tin chung, không phải là lời khuyên về tài chính, đầu tư, pháp lý hoặc thuế. Mọi sự kiện, phần thưởng, ưu đãi trực tuyến hoặc thông tin liên quan được đề cập trong nội dung này không được xem là khuyến nghị, chào mời hoặc lời mời mua, bán, giao dịch hoặc thực hiện bất kỳ hoạt động nào khác liên quan đến tài sản crypto. Tài sản crypto có độ biến động cao và có thể dẫn đến thua lỗ.Tính khả dụng của các dịch vụ, sản phẩm và sự kiện liên quan của WEEX có thể khác nhau tùy theo khu vực. Bạn có trách nhiệm bảo đảm việc tham gia của mình tuân thủ các luật và quy định hiện hành tại địa phương.

Bạn cũng có thể thích

Coin thịnh hành

Bài viết mới nhất

Thêm
iconiconiconiconiconiconiconiconicon
Bộ phận CSKH:@weikecs
Hợp tác kinh doanh:@weikecs
Giao dịch Định lượng & MM:bd@weex.com
Chương trình VIP:support@weex.com